Dari Versailles ke Phnom Penh: Bagaimana modal Kemboja menggunakan naratif “pilihan” Perancis untuk menilai semula kedudukan globalnya

Dari Versailles ke Phnom Penh: bagaimana modal Kemboja menilai semula kedudukan global melalui naratif “pilihan” Perancis

Sidang kemuncak Choose France yang diterajui oleh Istana Presiden Perancis, sejak sekian lama, bukan sekadar acara promosi pelaburan. Ia lebih seperti sebuah pertandingan terbuka tentang “siapa yang sanggup meletakkan modal, teknologi dan pekerjaan di Perancis”. Pemilihan lokasi di Istana Versailles sendiri membawa makna simbolik yang jelas: naratif negara tradisional, kestabilan institusi, jenama antarabangsa dan modal bernilai tinggi dibungkus semula dalam ruang yang sama. Bagi syarikat-syarikat Eropah, ini ialah isyarat pelaburan; bagi syarikat-syarikat pasaran pesat membangun dari Asia, ia pula menjadi jendela untuk memerhati susunan modal global.

Kehadiran Naib Pengerusi Kumpulan Canadia, Dr. Carolyne Pung, di sidang kemuncak ini kelihatan sekadar penampilan peringkat tinggi, namun sebenarnya mencerminkan modal swasta Kemboja yang sedang mengalami perubahan peranan yang lebih mendalam. Dahulu, syarikat-syarikat Asia Tenggara yang berkembang ke luar negara biasanya bermula dengan perdagangan, perolehan, pembuatan kontrak dan jaringan pedagang diaspora; kini, semakin banyak syarikat mula menganggap sidang kemuncak antarabangsa, platform perniagaan dua hala, dialog kewangan dan kerjasama teknologi sebagai sebahagian daripada strategi korporat. Perubahan ini bukan didorong oleh imej semata-mata, tetapi oleh tekanan বাস্তال: dalam era pasaran global yang berpecah-belah, persekitaran pembiayaan yang semakin ketat, dan aturan perdagangan yang sedang ditulis semula, syarikat yang hanya bergantung pada pasaran tempatan sukar memperoleh kepastian untuk pusingan pertumbuhan seterusnya.

Itulah sebabnya kemunculan seorang eksekutif syarikat Kemboja di Paris wajar ditafsirkan dengan serius. Ia bukan peristiwa terpencil, tetapi tanda bahawa modal Kemboja sedang mempelajari semula cara “akses global” berfungsi. Bagi sebuah ekonomi yang masih berada dalam fasa naik taraf industri dan pendalaman kewangan, nilai hubungan antarabangsa bukan lagi sekadar membawa masuk modal, tetapi juga untuk mengakses sistem, teknologi, bakat, jenama dan peraturan pasaran. Bagi kumpulan tempatan berskala besar seperti Canadia Group, penyertaan dalam platform pelaburan peringkat tinggi di Eropah menunjukkan bahawa tumpuan mereka mungkin telah berkembang daripada sekadar pengurusan aset domestik kepada pembiayaan rentas sempadan, kerjasama digital, peralihan hijau, kerjasama pendidikan dan kesihatan, malah pembinaan rangkaian pelanggan dan rakan kongsi di Eropah.

Perkara ini seiring dengan pelbagai perubahan yang sedang berlaku di dalam negara Kemboja. Dalam beberapa tahun kebelakangan ini, landskap perniagaan Phnom Penh bukan lagi hanya pengembangan bank, hartanah dan peruncitan tradisional, tetapi mula menyaksikan lebih banyak penempatan berkaitan pembayaran digital, 5G, AI, insurans, perubatan antarabangsa dan logistik lapangan terbang. Bahasa kerjasama korporat juga telah berubah: dahulu yang dibincangkan ialah “buka kedai”, “bina bangunan”, “luaskan cawangan”; kini semakin banyak yang dibincangkan ialah “ekosistem”, “transformasi”, “kesalinghubungan”, “keupayaan data” dan “piawaian antarabangsa”. Ini menunjukkan bahawa modal tempatan sedang beralih daripada dipacu aset kepada dipacu platform, daripada pertumbuhan tertutup kepada penyelarasan luaran.Perancis juga mempunyai tuntutannya sendiri. Dalam menghadapi persaingan Amerika Syarikat, negara-negara Teluk dan pusat kewangan Asia dalam menarik pelaburan global, Perancis perlu membuktikan kepada dunia luar bahawa ia bukan sekadar pasaran yang matang, tetapi juga pintu masuk Eropah yang mampu menyerap pelaburan bernilai tambah tinggi, industri hijau, inovasi digital dan ibu pejabat serantau. Makna Choose France terletak pada usaha membungkus Perancis sebagai sebuah negara yang boleh bersama-sama syarikat merangka pelan jangka panjang, bukannya sekadar pasaran yang menawarkan insentif cukai. Bagi syarikat dari Asia Tenggara, naratif ini amat menarik kerana ia menekankan kestabilan, peraturan dan kebolehramalan——aset yang amat jarang dalam persekitaran perniagaan global hari ini.

Dari sudut trend yang lebih besar, penyertaan syarikat Kemboja dalam sidang kemuncak seperti ini menunjukkan bahawa modal Asia Tenggara sedang membentuk satu corak tingkah laku antarabangsa yang baharu: mereka tidak lagi melihat diri mereka hanya sebagai peserta di hujung rantaian nilai global, sebaliknya mula berusaha untuk memainkan peranan sebagai penghubung antara Eropah, Asia Timur dan Timur Tengah. Bagi industri berintensif modal, ini bermakna laluan pembiayaan akan menjadi lebih pelbagai; bagi industri digital dan teknologi, ini bermakna rakan kerjasama akan berkembang daripada pembekal serantau kepada platform antarabangsa; bagi pembangunan bandar, ini bermakna bandar seperti Phnom Penh perlu serentak memenuhi keperluan gabungan kewangan, bakat dan urusan perniagaan antarabangsa.

Namun, laluan ini bukan mudah. Semakin tinggi usaha untuk memasuki sistem Eropah, semakin tinggi pula ambang pematuhan yang perlu dihadapi oleh syarikat, semakin ketat keperluan data dan tadbir urus, serta semakin rumit penelitian ESG dan rantaian bekalan. Ambang bagi sidang kemuncak antarabangsa kelihatan seperti sekadar surat jemputan, tetapi ambang sebenar ialah sama ada peserta mampu terus memenuhi keperluan kerjasama yang bersifat institusional. Dengan kata lain, kehadiran di sidang kemuncak hanyalah permulaan; cabaran sebenar ialah menukar satu pertemuan menjadi kerjasama yang boleh dilaksanakan, pelaburan yang boleh dijejaki dan saluran pasaran yang boleh digandakan.

Bagi Kemboja, perubahan arah ini juga mempunyai makna makro. Sebuah ekonomi yang masih berada dalam fasa pembangunan, jika mahu terus mengekalkan daya saing antarabangsa selepas 2029, tidak boleh hanya bergantung pada pembuatan kos rendah, pembangunan hartanah atau pertumbuhan penggunaan jangka pendek. Ia mesti membolehkan lebih banyak syarikat tempatan belajar beroperasi dalam peraturan global, berkembang melalui kerjasama rentas sempadan, dan membentuk keupayaan rundingan mereka sendiri di pasaran antarabangsa. Kehadiran pegawai kanan syarikat di sidang kemuncak Perancis, sebenarnya, ialah sebahagian daripada pembinaan keupayaan ini.

Oleh itu, penampilan di Istana Versailles ini tidak wajar dilihat sebagai satu aktiviti diplomatik yang terpencil, tetapi harus difahami sebagai satu gambaran kecil dalam proses pengantarabangsaan modal serantau. Ia menunjukkan bahawa syarikat Kemboja telah mula memahami globalisasi dengan cara yang lebih matang: bukan lagi mengejar kemeriahan sementara, tetapi mencari titik hubungan yang lebih stabil antara institusi, pasaran dan teknologi. Bagi sebuah negara yang perlu mentakrif semula laluan pertumbuhannya, perubahan ini lebih penting daripada sebuah pelaburan.